ĐỘT QUỴ ĐANG TRẺ HÓA – NGUYÊN NHÂN DO LỐI SỐNG HIỆN ĐẠI?
Theo Hội Đột quỵ Thế giới (WSO), có đến 16% số ca đột quỵ hiện nay xảy ra ở nhóm người trẻ từ 15 đến 49 tuổi. Tại Việt Nam, các thống kê y khoa cũng chỉ ra một thực tế đáng báo động: tỷ lệ người trẻ mắc đột quỵ đang chiếm khoảng 10-15% tổng số ca cấp cứu và con số này vẫn đang gia tăng trung bình 2% mỗi năm.

1. Vậy nguyên nhân của việc đột quỵ đang trẻ hóa là do đâu?
Sự trẻ hóa của căn bệnh này không phải ngẫu nhiên, nó bắt nguồn từ:
- Áp lực tâm lý & Mất ngủ: Làm việc cường độ cao, thức khuya chạy deadline kéo dài gây co mạch và tăng huyết áp đột ngột.
- Lối sống công nghiệp: Chế độ ăn nhiều thức ăn nhanh, lạm dụng rượu bia, thuốc lá và ít vận động làm xơ vữa mạch máu sớm.
- Bệnh lý âm thầm: Nhiều người trẻ có túi phình mạch não hoặc dị dạng mạch máu bẩm sinh nhưng không hề biết cho đến khi xảy ra biến cố.
2. Dấu hiệu nhận diện khẩn cấp (Quy tắc BE FAST)
Não bộ là cơ quan nhạy cảm nhất, mỗi giây trôi qua khi bị đột quỵ sẽ có hàng triệu tế bào não chết đi. Hãy ghi nhớ ngay quy tắc này:
- B (Balance): Mất thăng bằng, chóng mặt, đi đứng loạng choạng.
- E (Eyes): Mắt mờ, nhìn đôi hoặc mất thị lực một bên.
- F (Face): Miệng bị méo, nhân trung lệch sang một bên khi cười.
- A (Arm): Tay hoặc chân một bên bị yếu, tê bì, không thể nâng lên đồng thời.
- S (Speech): Nói ngọng, phát âm khó khăn hoặc không hiểu lời người khác nói.
- T (Time): GỌI CẤP CỨU NGAY. Đừng chờ đợi cơn đau tự hết.
3. Cách xử trí
- Đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế có khả năng can thiệp đột quỵ trong “giờ vàng” (dưới 4.5 tiếng đầu).
- Để bệnh nhân nằm nơi thông thoáng, kê đầu cao 30 độ. Nếu nôn, hãy xoay nghiêng người để tránh chất nôn tràn vào phổi.
- “3 KHÔNG”: KHÔNG tự ý cho uống thuốc (kể cả thuốc huyết áp), KHÔNG châm cứu/lể mười đầu ngón tay, KHÔNG cạo gió hay nặn chanh. Những hành động này chỉ làm lãng phí thời gian quý giá của bệnh nhân.
Hãy chủ động tầm soát và thay đổi lối sống ngay từ hôm nay để bảo vệ tương lai của chính mình.