NGÓN TAY LÒ XO LÀ GÌ?

Ngày 13.02.2026

Qua Admin

Ngón tay lò xo ( ngón tay cò súng, ngón tay bật) là tình trạng viêm bao gân gấp ở các ngón tay gây chít hẹp gân làm cho ngón tay bị mắc kẹt khi gập hoặc duỗi, sau đó bật ra đột ngột như lò xo.

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ

Chấn thương lặp lại: Các hoạt động tay thường xuyên như cầm dao kéo, cầm búa, bấm máy, hoặc chơi đàn – có thể gây vi chấn thương tích tụ dẫn đến viêm bao gân.
Bệnh lý nền:
- Tiểu đường: Bệnh nhân tiểu đường có nguy cơ cao gấp 5–10 lần do rối loạn chuyển hóa làm tổn thương bao gân.
- Viêm khớp dạng thấp, gút, hội chứng ống cổ tay, Amyloidosis, suy giáp…
Giới tính và độ tuổi: Phụ nữ trung niên (40–60 tuổi) chiếm đa số ca mắc.

Triệu chứng điển hình

Đau tại gốc ngón tay: Xuất hiện khi vận động, ấn vào thấy nhói.
Cứng khớp buổi sáng: Đặc biệt sau khi ngủ dậy, cử động khó khăn, phải xoa bóp mới mềm ra.
Cảm giác bật “lách cách”: Khi cố duỗi ngón bị kẹt, có thể nghe thấy tiếng “bật” do gân thoát khỏi vị trí bị kẹt.
Ngón tay bị “khóa”: Có thể bị kẹt ở tư thế gập và không tự duỗi ra được.
Sưng tại gốc ngón: Đôi khi sờ thấy một cục lồi nhỏ (nốt viêm xơ).

Các giai đoạn phát triển bệnh

Giai đoạn 1 – Viêm nhẹ: Đau âm ỉ, chưa có biểu hiện kẹt. Ngón tay cứng khi thức dậy, nhưng đỡ sau khi vận động.
Giai đoạn 2 – Bắt đầu kẹt: Gập – duỗi ngón thấy bật hoặc vướng nhẹ, có thể tự duỗi được.
Giai đoạn 3 – Kẹt rõ: Ngón bị mắc kẹt, cần dùng tay còn lại để kéo ra.
Giai đoạn 4 – Mất vận động: Ngón tay bị cố định hoàn toàn, đau nhiều, không còn khả năng tự gập – duỗi.

Chẩn đoán

Khai thác triệu chứng lâm sàng: đau tại lòng bàn tay, cảm giác bật, cứng ngón.
Thăm khám trực tiếp: ấn vào vị trí bao gân viêm sẽ đau nhiều, gấp duỗi ngón có tiếng bật.
Siêu âm gân: Có thể giúp xác định viêm hoặc nốt xơ trong gân.

Phương pháp điều trị

Điều trị không phẫu thuật (bảo tồn)

Áp dụng cho giai đoạn nhẹ đến trung bình:

Nghỉ ngơi, tránh vận động lặp đi lặp lại.
Nẹp ngón tay: Thường đeo vào ban đêm giúp giữ ngón thẳng, giảm viêm.
Chườm lạnh: Khi có dấu hiệu viêm cấp.
- Dùng thuốc: Paracetamol, NSAIDs như ibuprofen, meloxicam
Tập vật lý trị liệu: Các bài kéo giãn gân nhẹ nhàng, tăng tuần hoàn vùng gân bị viêm.
Tiêm corticoid: Giảm viêm nhanh, hiệu quả trong vài ngày đến vài tháng. Tuy nhiên, không nên lạm dụng quá 2 lần/năm

Phẫu thuật (khi bảo tồn thất bại)

Chỉ định khi triệu chứng nặng, kéo dài hoặc không đáp ứng thuốc:

Mổ mở: Rạch nhỏ gốc ngón để mở rộng bao gân ( cắt RRA1)

Phòng ngừa bệnh ngón tay cò súng

Hạn chế thao tác gắng sức lặp đi lặp lại bằng tay.
Tránh làm việc tay liên tục không nghỉ.
Sử dụng đệm lót, găng tay bảo hộ khi cầm dụng cụ rung.
Tập luyện ngón tay nhẹ nhàng để tăng độ dẻo dai.

Kết Luận

Ngón tay cò súng ( ngón tay lò xo) là bệnh lý viêm bao gân gấp ngón tay tuy không nguy hiểm đến tính mạng nhưng lại ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống. Bệnh nếu không điều trị sẽ làm giảm chức năng vận động bàn tay, ảnh hưởng đến công việc và sinh hoạt, hay nặng hơn có thể rối loạn tư thế bàn tay (gập cong vĩnh viễn hoặc lệch trục ngón tay). Việc phát hiện sớm – điều trị đúng – phòng ngừa tốt là chìa khóa để bảo vệ chức năng bàn tay lâu dài